Blog ve Yazılar
Blog and Popular Articles

Röportajlar

Ve Satürn kaşifi Cassini’ye veda ettik… (15 Eylul 2017)
İki gün önce, 15 Eylül Cuma günü TSİ 14:55'te 13 yıllık muhteşem görevinin sonuna gelen Cassini’ye veda ettik. Hüzünlü bir şekilde ondan son kez sinyal aldık ve Satürn’ün atmosferinde süzülüp bir yıldız kayması misali, göğünde bir parlaklık meydana getirişini hayal ettik. Hatta Satürn’ün yoğun atmosfer tabakasına saatte 112.000 km gibi yüksek bir hızla daldığından dolayı da tahminimiz atmosferde toz parçası haline geldiğidir. ...

Yıldız Günlükleri: Asteroit Kuşağı Kaşifi Dawn (Ağustos 2017)
NASA tarafından Eylül 2007’de fırlatılan Dawn uzay aracı, 9 yıllık planlanan görev süresinin üzerinden bir yıl daha geçmiş olmasına rağmen şu an itibariyle Ceres cüce gezegeninde görevini yapmaya devam ediyor. İşin güzel yanı, uzay aracı ve enstrümanları hala sağlıklı ve gelen verilerin kalitesi mükemmel olduğundan dolayı görevi devam edecek. ...

Uzay Atlası - Samanyolunda kaç yıldız var? (Ağustos 2017)
Dünya’mızı Evliya Çelebi gibi geziyoruz ama yine de bitmiyor diyoruz, peki bir uzay aracımız olsaydı ve Dünyadaki gibi uzak mesafelere hızla gidebilseydik, kendi Samanyolu galaksimizde nerelere kadar gidebilirdik? Benzer bir soruyla, kendi galaksimiz acaba ne kadar büyük, içinde kaç tane yıldız var? ... ...

Uzay Atlası - Jüpiter: Üç kuşaklı gezegen (Temmuz 2017)
Hepimiz Satürn’ün çevresindeki muhteşem halkaları biliriz. Peki ya sadece Satürn’ün mü halkaları var? Aslında her ne kadar halkalar biraz Satürn ile özdeşleştirilmiş olsa da, diğer dev gaz gezegenler olan Jüpiter, Uranus ve Neptün’ün de hiç de yadsınamayacak derecede büyük halkaları vardır. ...

Yıldız Günlükleri: Cassini'nin Satürn Halkalarına Derin Dalışı (Haziran 2017)
Cassini Uzay Aracının, Satürn sistemindeki 13 yıllık başarılı görevinin ardından 22 nisan 2017 günü büyük sonunun başlangıcı için ilk manevra yapıldı.Her uzay misyonunun başlangıcı ve görev sürecinde neler yapacağının hesaplanmasının yanında yakıtı b!tt!kten sonra görevin nasıl sonlanacağı da önceden planlanır. ...

Uzay Atlası - Satürn: Halkaların Gizemi Çözülüyor (Haziran 2017)
Halkalarının büyüleyici güzelliği ile Satürn yüzlerce yıldır hep merakımızı cezbetmiştir. Özellikle derin uzayın ilk uzun menzilli uzay araçları olan Voyager 1 ve Voyager 2’nin Kasım 1980 ve Ağustos 1981’de Satürn’ün yakınından geçerken çektiği o muhteşem fotoğraflar ve Satürn hakkındaki ilk detaylı bilgilerden sonra, sadece Satürn’ü uzun süreli araştıracak bir misyon planlamak hızla önem kazandı. ...

Uzay Atlası - Enceladus'ta Yaşam İhtimali (Mayıs 2017)
Satürn'ün uydusu Enceladus'taki gayzerlerden fışkran suyun içinde beklenenden daha fazla miktarda hidrojen gazı tespit edildi. Bu keşif, uydunun okyanuslarının derinliklerindeki karmaşık süreçlerin ve bazı yaşam formlarının habercisi olabilir. ...

Evrende yalnız olmayabiliriz (Nisan 2017)
Bu yedi gezegen bize 39 ışık yılı mesafede başka bir yıldız sistemi olan TRAPPIST-1 adlı ultra soğuk cüce bir yıldızın çevresinde bulundu. Aslında büyüklüğü Jüpiter boyutlarında çok küçük bir yıldız. Hatta bir karşılaştırma yaparsak, Güneş’imiz basketbol topu büyüklüğünde ise TRAPPIST-1 ancak bir golf topu büyüklüğünde. ...

Uzay Atlası - Dünya-Benzeri Gezegenler Peşinde (Nisan 2017)
TRAPPIST-1 yıldız sisteminde keşfedilen dünya-benzeri öte gezegenler, 22 Şubat 2017 günü NASA’nın basın konferansı ile uluslararası alanda bütün ilgiyi üzerine çekti. Aslında 39 ışık yılı ötedeki bu ultra-soğuk cüce yıldızın çevresinde dolanan gezegenlerden, yıldıza yakın olan üçünün (TRAPPIST-1b, 1c, 1d) keşfinin haberi Mayıs 2016’da yapılmıştı. Peki bu sefer NASA’ya basın konferansı düzenletecek kadar büyük ve farklı olan neydi? ...

Uzayın Eşiğinde Bir Balon Teleskop: STO-2 (Mart 2017)
Stratosferik Terahertz Gözlemevi-2 (STO-2), Antarktika’dan stratosfer katmanına sıfır basınç balonuyla gönderilen bir gözlemevi. İkinci STO projesi kullandığı cihazlarla galaksimizdeki tozun ve gazın yaşam döngüsünün farklı evrelerini gözlemek ve anlamak için en ideal gözlemevi. STO-2 teleskobunun yüksek frekanslarda yapacağı gözlemler, galaksimizdeki yıldızlararası ortamın soğuk, ılık ve sıcak fazlarındaki ısınma ve soğuma süreçlerini anlamamıza olanak sağlayacak. ...

Uzaylılardan sinyal var!(mı)? (30/10/2016)
Sonsuz evrende yalnız olmadığımıza inanan pek çok insan var. Bilim dünyası ise bu tarz açıklamalara karşı temkinli. Çünkü bilim insanları spekülasyonla değil gerçekle ilgileniyor.İşin aslını astarını öğrenmek için bir bilene sormak gerekliydi. Biz de NASA’da görevli Astrofizikçi Dr. Umut Yıldız’a sorduk: Bir yıldızın tuhaf davranması(!) ne demek? Bu sinyallerin bir anlamı var mı? Yoksa evrende yalnız değil miyiz? Çare Uzaylılar mı? ...

OSIRIS-REx için şimdi görev zamanı (07/09/2016)
Amerikan Ulusal Havacılık ve Uzay Dairesi (NASA), NewHorizons ve Juno'dan sonra yarın yeni uzay aracı OSIRIS-REx'i, asteroid'e gönderecek. OSIRIS-REx'in örnek toplayıp, 2023'te dönmesi planlanıyor. OSIRIS-Rex ve Juno hakkında merak edilenleri Nasa'da çalışan astrofizikçi Dr. Umut Yıldız ile konuştuk. ...

Jüpiter'de kamerayı halk yönetecek (14/07/2016)
Güneş Sisteminin en büyük gezegeni Jüpiter'e gönderilen uzay aracı Juno, geçen hafta Jüpiter'in yörüngesine girdi. Juno'nun yörüngeye girdikten sonra, 5 Temmuz'da çektigi ilk fotograf NASA tarafından servis edildi. ...

50 Yıl Sonra Neleri Unutacağız? (Aralık 2015) Önümüzdeki 15-20 yıl boyunca Mars çok sıcak bir konu olarak kalmaya devam edecek. Ama Mars'a gitmek,günümüz insanı için bir yarış ve zor bir hedef. Eğer NASA'nın projeksiyonu gerçekleşirse, 2035'te ilk insan Mars'a inecek. ...

Mars'ta bulunan su hayatın habercisi mi? (30/09/2015)
Yüzyıllardır insanoğlunun yanıtını aradığı bir türlü çözemediği gerçek bir karanlık ve merakın adı olan 'Uzay'dan tarihe geçen bir haber daha geldi. Mars'ta bulunan su dünya gündemine bir anda oturdu. 'Başka bir dünyada yaşamak' fikrini bir kez daha canlandıran bu olay insanlar tarafından ilgiyle takip edildi. Hakkında yazılıp çizilen tarihe kaydı düşen bu buluş neydi, neyin habercisiydi? ...

Türk gazetelerinde en son ne zaman 1. ve tam sayfa bilim haberi yayınlandı? (Medium)
En son ne zaman bir bilim haberi ya da keşfi Türk gazetelerinde 1. sayfa ve tam sayfa olarak bakışlarımızı süsledi? Hatırlayan var mı? Açıkçası ben hatırlamıyorum. Hep Tübitak’ın bütçesinin artmasından, her seçim döneminde 6 ay sonra bir uzay ajansının kurulması planından bahsedilerek bilime ve teknolojiye önem veriyoruz gibi birşeyler söyleniyor ama gerçekten de böyle mi? Yani aslında esas soru, bizim halkımızda gerçekten de bilim kültürü var mı? ...

Diploma Denklik İşkencesi nereye kadar?
Her ne kadar yurtdışındaki neredeyse her bilindik üniversiteden bugüne kadar yüzlerce mezunumuz olmuş olsa bile, hala bir yeni mezun YÖK’e denklik için başvuru yaptığında, orası yeni bir üniversiteymiş gibi ve her başvuru da kişisel bazda değerlendiriliyor. Hele ki bu denkliği almak için istenen belgeler karmaşası ise insanı yurtdışında okuduğuna pişman edecek derecede oluyor. ...

Marslı filmi neden NASA’yi cok heyecanlandırıyor?
“Marslı” bizi çok heyecanlandırıyor, neden derseniz? Son birkaç aydır NASA’nın JPL merkezinde Marslı kitabı ve çıkmak üzere olan filmi konuşuluyordu. Açıkçası yazar, JPL’e gelip konuşma verene kadar bu kitap dikkatimi çekmişti. Az çok Mars misyonlarını takip ediyorsanız, JPL zaten sürekli Mars’a gönderilen robotları üreten bir merkez olduğu için Mars’la yatıp, Mars’la kalkılıyor desem pek de yanlış olmaz. Hal böyle olunca Marslı kitabı da çok büyük ilgi gördü. ...

Sevgili Üniversiteye Yeni Başlayan Arkadaşım, (LinkedIn)
Üniversiteye hoşgeldin! Bugün üniversitenin ilk günü, heyecanlısın, artık liseden kurtulduğunu ve büyüdüğünü düşünüyorsun. Son 17 yıldır Türkiye ve başka birkaç ülkede birkaç tane üniversitede okumuş veya çalışmış olan bir abiniz olarak geleceğini şekillendirecek bu eğitim hayatında, plan yapmana yardımcı olmak için birkaç tavsiye vereceğim. ...

Girişimcilik düşmanı KPSS!
Hep düşünürüm, gençler üniversite bitince neden KPSS’ye girmek ister? Cevabını gerçekten tam olarak bilmiyorum. Eğitim basamaklarını sırasıyla atlayan bir genç 18 yaşında liseyi bitirir ve hemen üniversiteyi kazanırsa 22 yaşında üniversite mezunu olarak ülkenin işgücüne katılmak üzere başvurulara başlar. Evet, benim aslında sorum da burada başlıyor. Neden iş bulmak için ilk kapı olarak hemen devletin kapısı akla geliyor? ...

Öyle bir sunum yapayım ki, kimse sunumum sırasında Facebook’unu karıştırmasın
Kariyer hayatım boyunca yüzlerce sunum dinledim ve onlarca sunum verdim. Açıkça söylemek gerekirse efsane sunumların yanında çok kötü sunumlar da dinlemek zorunda kaldım, hatta bazıları rezaletti. Özellikle süper ilginç konuların kötü sunumlarla harcanmasına da defalarca şahit oldum. Bu yazıyı da, biraz önce çıktığım, aslında 45 dakika olması gereken ama tam 1 saat 15 dakika süren, özentisizce hazırlanan 70 slaytın en az 40'ında çok karmaşık teknik denklemler olan bir seminerin ardından yazdım. ...

Neden doktora yapayım (ya da yapmayayım)?
Bugüne kadar bu soru ile ilgili birçok email aldım ve bu yazımın da doktora yapıp yapmamak arasında kalan genç arkadaşlara bir fikir vermesini umuyorum. Konuya birçok farklı açıdan yaklaşacağım, okumaya devam edin. Öncelikle doktora nedir? Aslında doktoraya uzanan süreci İngilizce terminolojisinden açıklamak daha kolay. ...

Astrolojinin 21.yüzyılda varolma mücadelesi ve Veri Bilimi (Medium)
Bu yazıyı aslında yazmakla yazmamak arasında çok kaldım, çünkü astrolojinin bilimsellikle hiç alakası olmayan tamamen inançsal birşey olduğundan dolayı insanların neye inanmak isteyip istememelerinde özgür olmasından yanayım, hatta aslında astroloji ile ilgili en son yazı yazmak isteyen birisiydim ama yazdım. Bunun en büyük sebebi belli bir kesimin astrolojinin bir bilim dalı olduğuna dair iddialarının nedense bilimin pek az değer bulduğu ülkemizde popüler olması ve hatta bu yazılarda “astronomlar için astroloji” tarzında alay edercesine üste çıkma yöntemlerinin kullanılması sebep oldu. ...

Neden şu uzaylıları bir türlü bulamıyoruz? (Medium)
Bu konuda önce birkaç soru sormamız gerekiyor. Sonuçta biz de aynı uzayın bir parçası olduğumuza göre uçsuz bucaksız koskoca evrende bizden başka uzaylılar/canlılar var mı, varsa bunlar nasıl canlılar? Yani birkaç hücre halinde mi, ya da bakteri halinde mi? Ya da gezegenlerinde bizim Dünya’mızın 65 milyon yıl öncesindeki hali gibi dinazorlar mı var, ya da sadece hayvanlar mı var, ya da akıllı insan gibi canlılar var ama herhangi bir teknolojik seviyeye mi ulaşamamışlar. ...

Büyük Veri Kahramanı: Veri Bilimci (Bilim ve Teknik)
Son birkaç yıldır özellikle Batı Amerika’da iki kavram sıkça kullanılır oldu: “Büyük veri” ve “veri bilimi”. 21. yüzyıl biliminin giderek veri ağırlıklı hale gelmesi nedeniyle, büyük ve karmaşık veri kümelerinden bilgi ortaya çıkarabilmek için yeni yeni analiz araçlarına ihtiyaç duyulmaya başlandı. ...

APEX Teleskobu: ALMA’nın İlk Öncüsü (Bilim ve Teknik)
Şili’nin Llano de Chajnantor bölgesindeki Avrupa Güney Gözlemevi’ne (ESO) ait APEX Teleskobu, güney yarımküredeki en büyük tek çanak halinde çalışan, milimetre-altı dalga boyu teleskobudur. “Atacama Öncü Deney Teleskobu” olarak çevirebileceğimiz adı “Atacama Pathfinder EXperiment” sözcüklerinin baş harflerinden meydana geliyor. APEX şu anda yepyeni keşiflere yol açan ALMA’daki teleskopların ilk örneği olarak tasarlanmıştır. Son teknoloji ürünü dedektörleriyle gökyüzündeki karanlık bölgeleri -çevrelerindeki gaz ve toz nedeniyle- gözlemleyebilen en ideal teleskoplardan biridir. ...

ALMA: Yakın Geleceğin en büyük teleskobu (Bilim ve Teknik)
Halen inşası sürmekte olan ALMA faaliyete geçtiğinde gökbilimin çok eski problemleri ile yüzleşecek veDünya’nın en gelişmiş teknolojik aygıtlarından biri olacak. ALMA yüksek hassasiyeti ve çözünürlüğü sayesinderadyo gökbilimde çığır açacak. Evrendeki ilk yıldız ve gökadaların oluşumu, yıldızlararası gaz ve toz bulutları,buradan yıldız ve gezegenlerin oluşumu, Güneş Sistemi’ndeki cisimlerden, uzak gökadalara kadar genişbir aralıktaki cisimleri içeren birçok bilimsel problemi çözebilecek güçlü bir donanıma sahip olacak. ...